Адкрыццё XX курса Міжнароднай паслядыпломнай летняй школы “Няcвіжская акадэмія” адбылося 7 ліпеня ў Інстытуце культуры Беларусі. Сумесны адукацыйны праект нашай краіны і Рэспублікі Польшча дзейнічае ўжо дзесяць гадоў з мэтай павышэння прафесіяналізму спецыялістаў у галіне ландшафтна-паркавай архітэктуры, аховы і рэстаўрацыі каштоўных будынкаў і помнікаў культуры.


Гэтым разам галоўнай тэмай курса стала паняцце інтэгральнасці і комплекснасці аб’ектаў гісторыка-культурнай спадчыны. Распрацоўкай навучальнай праграмы і арганізацыяй школы займаліся Інстытут культуры Беларусі і Нацыянальны Інстытут Спадчыны г. Варшава пры падтрымцы Міністэрства культуры Беларусі. Слухачоў «Нясвіжскай акадэміі», прадстаўнікоў Беларусі, Літвы, Украіны, Малдовы і Польшчы, чакае вучоба ў два этапы. Тэарэтыка-практычны будзе праходзіць па 19 ліпеня ў Беларусі, а потым — стажыроўка ў Польшчы з абаронай дыпломных работ і атрыманнем міжнароднага сертыфіката.

Праграма курса заснавана на практыка-арыентаваным падыходзе, што азначае правядзенне не толькі лекцый, але і майстар-класаў, «круглых сталоў», экскурсій па гістарычных мясцінах. Усё распісана літаральна па хвілінах, таму ад навучэнцаў патрабуецца вялікі запас вынослівасці і цярплівасці. На першым этапе слухачам прадстаўляецца магчымасць пазнаёміцца з экспазіцыяй Беларускага дзяржаўнага музея народнай архітэктуры і побыту, з’ездзіць у Замкавы комплекс «Мір» і наведаць музей-запаведнік “Нясвіж”. У прафесарска-педагагічным складзе — вядомыя архітэктары, рэстаўратары, археолагі, дызайнеры, прадстаўнікі кіраўніцтва  Інстытута культуры Беларусі, Нацыянальнага Інстытута Спадчыны г. Варшава ды іншых дзяржаўных культурных устаноў, дырэктары і супрацоўнікі музеяў, каардынатары праектных філіялаў і бюро.

Ці можна стварыць эфектыўную стратэгію адаптацыі культурнай спадчыны ў сучасным сацыякультурным асяроддзі, даволі імклівым, часта раўнадушным і вельмі зменлівым? Як правільна захоўваць гістарычныя цэнтры гарадоў і цэрквы, а таксама праводзіць якаснае рэстаўрацыйнае праектаванне? Што такое скансены і навошта яны будуюцца? Спецыялісты не толькі атрымаюць каштоўныя веды, але і наладзяць стасункі з замежнымі калегамі.

Падчас адкрыцця “Нясвіжскай акадэміі” Надзвычайны і Паўнамоцны Пасол Рэспублікі Польшча ў Рэспубліцы Беларусь Лешэк Шарэпка адзначыў, што хутка можа ўзнікнуць беларуска-польская рэстаўрацыйная школа і дзяржавы сумеснымі намаганнямі будуць абараняць сваю спадчыну. Першая і Другая сусветныя войны пакінулі пагібельны след на стане гісторыка-культурных аб’ектаў многіх краін. “Менавіта таму існуе вострая неабходнасць адраджаць тыя помнікі, якія моцна зруйнаваны, і клапаціцца пра тыя, якія захаваліся. Культурныя аб’екты, безумоўна, каштоўныя сваёй духоўнасцю, але дзякуючы ім можна развіваць турызм, падтрымліваючы на высокім узроўні фінансавае становішча краіны”, — падсумаваў дыпламат.


Апублікавана ў газеце «Літаратура і мастацтва» 11.07.14 г.